Sok od pomorandže je primjer „poznatog klasika” koji dobija novu dimenziju kada se posmatra kroz savremenu nauku. Najviše se ističu flavonoidi, naročito hesperidin, jedinjenje koje se prirodno nalazi u citrusima i učestvuje u procesima vezanim za upalu, oksidativni stres i zdravlje krvnih sudova.
Kako je istraživanje bilo organizovano?
Da bi se precizno ispitalo djelovanje, uključeno je 20 zdravih odraslih učesnika. Tokom 60 dana unosili su 500 ml 100% pasterizovanog soka od pomorandže dnevno, podijeljeno u dvije ture. Prije početka studije morali su da izbjegavaju hranu bogatu flavonoidima kako bi se uticaj drugih izvora sveo na minimum.
Na početku i na kraju perioda ispitivanja uzimani su uzorci krvi i bilježeni osnovni parametri, a najvažniji dio bila je metoda koja otkriva koji geni mijenjaju nivo svoje aktivnosti pod uticajem svakodnevnog unosa soka.
Analiza je pokazala iznenađujuće široke promjene: 3.790 gena promijenilo je nivo svoje aktivnosti. Ta promjena nije bila slučajna,već se odnosila upravo na procese koje povezujemo sa kardiometaboličkim zdravljem:
Regulacija krvnog pritiska: Smanjena je aktivnost gena koji se povezuju sa povišenim pritiskom, što se uklapa sa ranijim podacima da citrusni sok može imati blagotvoran efekat na krvne sudove.Upala: Geni odgovorni za upalne procese bili su znatno „utišani“, što sugeriše moguće smanjenje hronične upale, jednog od ključnih faktora rizika za brojne savremene bolesti.Metabolizam masti: Zabilježene su promjene u genima koji učestvuju u obradi i skladištenju masti, što ukazuje na potencijalni uticaj soka na način na koji tijelo koristi energiju.Zanimljivo je da su se efekti razlikovali u zavisnosti od tjelesne mase:
kod osoba sa viškom kilograma, jače promjene u genima vezanim za metabolizam mastikod osoba normalne težine, naglašenije smanjenje upalnih procesaOvakav obrazac ukazuje da uticaj hrane može biti prilagođen individualnim potrebama organizma.
Šta govore veća istraživanja?
Iako je ovo ispitivanje sprovedeno na manjoj grupi, nalazi su u skladu sa rezultatima većih kliničkih studija. Meta-analiza 10 radova pokazala je da unos od najmanje 500 ml soka od pomorandže dnevno može poboljšati kontrolu šećera, vrijednosti holesterola i markere upale.
Praktičan dio
Umjereno uključivanje 100% soka od pomorandže u dnevnu rutinu može doprinijeti unosu flavonoida koji imaju antioksidativno i protivupalno dejstvo. Jedino treba obratiti pažnju na količinu zbog prirodnog sadržaja šećera, posebno kod osoba koje prate unos ugljenih hidrata.
Koristan dio čitave priče je i to što se efekti razlikuju u zavisnosti od tjelesne građe, što potvrđuje da ishrana ne utiče na sve na isti način.
Sok od pomorandže može imati daleko dublji uticaj na zdravlje nego što se na prvi pogled čini. Redovna konzumacija menja aktivnost brojnih gena koji učestvuju u regulaciji krvnog pritiska, upalnih procesa i metabolizma masti. Potrebna su veća i dugotrajnija istraživanja, ali trenutni nalazi pokazuju da ovaj jednostavni napitak može biti vredan deo ishrane usmerene ka boljem kardiometaboličkom zdravlju.
Saznajte sve o najvažnijim vijestima i događajima, pridružite se našoj Viber zajednici ili čitajte na Google News.