Zdrava hrana sa ljekovitim svojstvima: Šparoge su od davnina poznate kao saveznik zdravlja

Upotrebljavala se i kao lijek i naravno kao hrana.

Kao i neke druge biljke i špargla može biti alergena, naročito kod osjetljivih osoba.

Slično nekom drugom povrću, i špargla je došla sa istoka, a u staroj Grčkoj i Rimu je gajena i korišćena kao hrana i kao lijek. Danas špargla u EU i SAD često može da se nađe u supermarketima i popularno je povrće. Kod nas je teško pronaći šparglu, tek u nekim veoma dobro opremljenim marketima, ali je zato ima na pijacama. Raste i samoniklo u Sredozemlju, ali se uglavnom u ishrani koristi kao uzgajana kultura.

Najveći proizvođači špargle su: Kina (94 odsto svjetske proizvodnje), Peru, Meksiko, SAD i Njemačka. Najviše se upotrebljava u SAD-u, EU i Kanadi.

U Evropi se više upotrebljava (i gaji) bijela špargla, iako zelena ima veću nutritivnu vrijednost. Po cijeni spada u skuplje povrće, naročito ukoliko se radi o organski gajenoj špargli.

Špargla se smatra za dijetalno povrće naročito pogodno u ishrani oboljelih od dijabeta.

U ishrani se koriste mladi izdanci špargle, koji se beru u rano proljeće, dok su jedri i sočni. Ako se ne uberu na vrijeme, postaju puni nesvarljivih celuloznih vlakana, postaju drvenasti. Samonikla špargla daje tanje izdanke od gajene špargle, koji su i manje sočni.

Obično se konzumira u sirovom stanju, dakle u salatama, a može se pripremati i kao varivo. Na zapadu se može naći i konzervirana špargla, a u bilo kom slučaju daje šmek svježoj salati ili nekom jelu.

Špargla ima pomalo sladunjav ukus, ali nije kalorijski jaka. Cijenjena je u kuhinjama mnogih naroda. Sadrži obilje minerala i vitamina ali i puno vlakana i mikroelemenata. Nutritivna vrijednost špargle u 100 g:

 – energija 85 kJ (20 kcal)

– ugljeni hidrati: 3,88 g, od toga šećeri: 1,78 g, dijetna vlakna: 2,1 g

 – masti: 0,12 g

 –proteini: 2,2 g

 – vitamini: A, Be 1, Be 2, Be 3, Be 5, Be 6, Be 9, Ce, E, Ka (od četiri do 12 odsto dnevnih potreba)

 – minerali: željezo, mangan, fosfor, kalcijum, kalijum, cink (od četiri do 16 procenata dnevnih potreba).

Ljekovita svojstva

– Djeluje protivupalno zahvaljujući visokoj koncentraciji kompleksa Be vitamina, flavonoida i saponina

– smanjuje rizike od bolesti kardiovaskularnog sistema i moždanog udara

– snižava nivo LDL holesterola i smanjuje krvni pritisak

– bogata je vitaminom Ka i snižava rizik od pojave osteoporoze i ateroskleroze

– zbog vlakana potpomaže pravilnu funkciju crevnog trakta i snižava rizik od dijabetesa tipa 2

– ojačava imuni sistem i često se koristi u čišćenju organizma

– zelena špargla poznati je prirodni diuretik, pomaže u razlaganju kamenja u bubregu i kod gihta

– bogata je folnom kiselinom, za trudnice blagotvornom

– koristi se kao afrodizijak kod oba pola

– pomaže kod iscrpljenosti, ublažavanja menstrualnih problema, a koristi se i u redukcionim dijetama.

Osobe koje u ishrani često koriste šparglu imaju pomalo neprijatan miris urina. Ovo nastaje usljed razlaganja izvjesnih sumpornih jedinjenja i ne predstavlja opasnost po korisnika. Prolazi nakon nekoliko sati.

U alternativnoj medicini, pored izdanaka špargle, koriste se i rizom i koren. Imaju dobar uticaj na rad probavnog sistema, jetre i bubrega, kao i srca i nervnog sistema. Rizom i koren se beru kad prođe berba izdanaka, dakle u kasno proljeće. Ako se odmah ne iskoriste, suše se za neku kasniju upotrebu. Sjeme špargle ima antibakterijsko djelovanje, a pečeno se može koristiti kao zamjena za kafu, piše Politika.